ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΠΙΔΟΣΗΣ  ΤΩΝ ΛΙΜΑΝΙΩΝ ΣΤΗ ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗ

Το διαπεριφερειακό και διακρατικό έργο ECOPORT 8 - Environmental management of transborder corridor ports, στο οποίο συμμετέχει το Επιστημονικό Πάρκο Πατρών, στοχεύει στη  βελτίωση της συνολικής περιβαλλοντικής επίδοσης των λιμένων που δραστηριοποιούνται στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Η αποστολή του, ωστόσο, και το όραμά του δεν περιορίζονται μόνο σε αυτά. Στη βάση της φιλοσοφίας του ECOPORT 8 βρίσκεται η πεποίθηση  ότι το θαλάσσιο και το παράκτιο περιβάλλον μπορεί να βελτιωθεί μόνο με τη συμβολή όλων των εμπλεκομένων και ενδιαφερομένων μερών επ’ ωφελεία των πολιτών που ζουν και εργάζονται μέσα και δίπλα στα λιμάνια. Αυτό σημαίνει ότι η πολιτική για το περιβάλλον πρέπει να είναι κοινή για όλους τους λιμένες που συνδέονται μεταξύ τους με θαλάσσιες λεωφόρους.

Τα υπάρχοντα συστήματα πιστοποίησης, όπως το κοινοτικό Σύστημα Οικολογικής Διαχείρισης και Ελέγχου EMAS και τα διεθνή Πρότυπα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης της σειράς ISO 14000, στα οποία βασίζεται το έργο ECOPORT 8, προτείνουν βέλτιστες πρακτικές και εντάσσουν κριτήρια προστασίας του περιβάλλοντος. Καλύπτουν όλα τα επίπεδα των δραστηριοτήτων οποιασδήποτε επιχείρησης και οργανισμού και ως εκ τούτου συνιστούν, αναντίρρητα, πολύτιμα εργαλεία για την εφαρμογή της όποιας περιβαλλοντικής πολιτικής και στρατηγικής επιλέγεται σε κάθε περίπτωση, δεν είναι, ωστόσο, υποχρεωτικά.

Η ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα των σύγχρονων λιμένων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την εφαρμογή των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης. Είναι, επομένως, απαραίτητο τα λιμάνια να διαμορφώνουν και να εφαρμόζουν περιβαλλοντικές πολιτικές σύμφωνες με το Εθνικό και Ευρωπαϊκό Περιβαλλοντικό Δίκαιο, αλλά και με τους Διεθνείς Κανονισμούς. Είναι ακόμα αναγκαίο να αναπτύσσουν μηχανισμούς για την περιβαλλοντική αξιολόγηση των δραστηριοτήτων τους.

Δεδομένων όλων αυτών, απώτερος στόχος του Έργου ECOPORT 8 είναι να ενθαρρύνει τα λιμάνια, πρωτίστως των συνεργαζομένων στο Έργο χωρών, προς την υιοθέτηση μιας κοινής περιβαλλοντικής πολιτικής, όπως αυτή θα προκύψει μέσα από τις δραστηριότητές του.

Το δίκτυο συνεργατών του ECOPORT 8, μέσω της επιστημονικής προσέγγισης και ανάλυσης των πραγματικών συνθηκών που επικρατούν στους λιμένες των συμμετεχουσών χωρών (με τις ιδιαίτερες εθνικές νομοθεσίες και τα διαφορετικά επίπεδα ενσωμάτωσης του ευρωπαϊκού περιβαλλοντικού δικαίου), επιδιώκει τη σύνταξη ενός κοινού, διακρατικού και βιώσιμου πρωτοκόλλου. Το πρωτόκολλο αυτό θα καλύπτει όλα τα περιβαλλοντικά προβλήματα που συνδέονται με τα λιμάνια και τις περιοχές γύρω από αυτά. Επίσης επιδιώκει την ανάπτυξη και προώθηση νέων εργαλείων και μεθοδολογιών για την περιβαλλοντική και βιώσιμη διαχείριση του ιδιαίτερου αυτού τομέα, με τη φιλοδοξία ότι τα αποτελέσματα του Έργου θα δώσουν τη δυνατότητα για την ανάπτυξη και ενός νέου προτύπου για την πιστοποίηση των λιμένων σε επίπεδο δικτύου.

Στο έργο ECOPORT8, το οποίο υλοποιείται από το Πρόγραμμα Διακρατικής Συνεργασίας «Νοτιοανατολική Ευρώπη» (South East Europe Transnational Cooperation Programme - SEE Programme) με συγχρηματοδότηση 75% από την Ευρωπαϊκή Ένωση (μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας), συμμετέχουν ως Εταίροι επτά (7) φορείς κρατών-μελών της Ε.Ε. (Ιταλία, Βουλγαρία, Ελλάδα και Ρουμανία) και τέσσερεις (4) προερχόμενοι από δύο πιθανές υποψήφιες προς ένταξη χώρες (Αλβανία, Μαυροβούνιο). Ταυτόχρονα, στο Έργο συμμετέχουν, ως Παρατηρητές, πέντε λιμενικές αρχές των συνεργαζόμενων χωρών, οι οποίες εποπτεύουν τις δράσεις του Έργου.
Πιο συγκεκριμένα, για την υλοποίηση του ECOPORT 8 συνεργάζονται ως Εταίροι οι εξής φορείς: το Πολυτεχνείο του Μπάρι (Ιταλία), το Ινστιτούτο Προβλημάτων Ύδατος της Βουλγαρικής Ακαδημίας Επιστημών, η Βουλγαρική Εταιρεία Λιμενικών Υποδομών, το Επιστημονικό Πάρκο Πατρών Α.Ε., το UNIVERSUS CSEI - Πανεπιστημιακή συνεργασία για την εκπαίδευση και την καινοτομία (Ιταλία), η Λιμενική Αρχή του Μπάρι, το Εθνικό Ινστιτούτο Θαλάσσιας Γεωλογίας και Γεω-οικολογίας της Ρουμανίας, το Πολυτεχνικό Πανεπιστήμιο Τιράνων (Αλβανία), η Λιμενική Αρχή Δυρραχίου (Αλβανία), το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Βιολογίας του Μαυροβουνίου και η Εταιρεία μετοχικού ελέγχου Λιμένος Μπαρ (Μαυροβούνιο).
Ως Παρατηρητές μέχρι στιγμής έχουν εμπλακεί ο Οργανισμός Λιμένος Ηγουμενίτσας από την πλευρά της Ελλάδας και το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών Ιταλίας, το Υπουργείο Δημόσιων Έργων, Μεταφορών και Τηλεπικοινωνιών της Αλβανίας, η Εθνική Εταιρεία Διοίκησης Θαλάσσιων Λιμένων Α.Ε. από τη Ρουμανία καθώς και η Ρουμανική Ναυτική Αρχή.
Ο Οργανισμός Λιμένος Πατρών έχει πρόσφατα προσκληθεί να συμμετάσχει ως Παρατηρητής και στόχος είναι να προσεγγιστούν και άλλοι φορείς, ιδίως λιμενικές αρχές, προκειμένου να διασφαλιστεί η αντικειμενικότερη και η μεγαλύτερη δυνατή διάχυση και εφαρμογή των αποτελεσμάτων του Έργου.